Τεχνολογια & επιστημη

Ο Μπετελγκεζ γινεται supernova!

Μπετελγκέζ (Betelgeuse) - Ο ημικανονικά παλλόμενος υπεργίγαντας α του αστερισμού Ωρίωνος (alpha Orionis, α Ori) απειλεί να εκραγεί. Κι αν συμβεί αυτό, θα αποκτήσουμε ένα "2ο φεγγάρι" στο νυχτερινό ουρανό, και μεγάλο κίνδυνο για ολόκληρη την ανθρωπότητα!

Το τεράστιο αυτό αστέρι που βρίσκεται κοντά στον πλανήτη μας, έχει χάσει σε δραματικό βαθμό τη φωτεινότητα του. Κι αυτό σημαίνει - σύμφωνα με τους αστρονόμους - πως είναι η προαγγελία για ένα supernova!

  • στην άμεση "γειτονιά" μας, μέσα στον γαλαξία μας, δρομολογείται ένα supernova
  • αυτό έχει να κάνει με το τεράστιο αστέρι, τον Μπετελγκέζ (Betelgeuse)
  • εάν θα συμβεί αυτή η έκρηξη στο κοντινό μας διάστημα, αυτό θα έχει σοβαρές επιπτώσεις και στον πλανήτη μας
  • Συμπαν: τα τελευταια στοιχεια, υποδηλωνουν ενα supernova στον γειτονικο μας αστερισμο του Ωριωνα - Ο Μπετελγκεζ ετοιμαζεται να εκραγει.

    Στο νυχτερινό ουρανό "μαγειρεύεται" κάτι, που θα μπορούσε να γίνει ένα μοναδικό ουράνιο θέαμα στην ιστορία της ανθρωπότητας. Το γιγάντιο αστέρι Μπετελγκέζ - έχει μια διάμετρο περίπου 1180 φορές μεγαλύτερη από αυτή του δικού μας ήλιου - θα μπορούσε σύντομα να εκραγεί σε ένα supernova, υποθέτουν οι αστρονόμοι του Villanova University των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής. Ο θάνατος του άστρου αυτού, θα έχει άμεσες επιπτώσεις και για την ανθρωπότητα του πλανήτη μας. Την αφορμή για αυτές τις υποθέσεις την δίνουν οι τελευταίες παρατηρήσεις του άστρου αυτού.

    Διαστημα: Ο ερυθρος υπεργιγαντας Μπετελγκεζ εχει χασει σε δραματικο βαθμο τη φωτεινοτητα του - ειναι αυτο η προαγγελια ενος supernova;

    Ο ερυθρός υπεργίγαντας Μπετελγκέζ - ή αλλιώς, ο αριστερός ώμος του αστερισμού Ωρίωνα - έχει χάσει από τον Οκτώβριο του 2019 ένα πολύ μεγάλο μέρος της φωτεινότητας του. Αυτό μπορεί να το παρατηρήσει κανείς και με γυμνό μάτι, επειδή είναι τόσο μεγάλος, που αν θα βρίσκονταν στη θέση του δικού μας ήλιου, θα ξεπερνούσε σε απόσταση και το Δία καταπίνοντας όλους τους ενδιάμεσους πλανήτες του ηλιακού μας συστήματος! Ενώ μέχρι πρόσφατα βρίσκονταν στην 6η θέση των πιο φωτεινών αστέρων του νυχτερινού ουρανου, αυτή τη στιγμή έχει "πέσει" στην 21η θέση.

    Οι επιστήμονες βρίσκουν επάνω σε αυτό το φαινόμενο σοβαρές ενδείξεις για έναν προσεχή υπερκαινοφανή αστέρα ή σουπερνόβα (supernova). Ή μάλλον, για ένα supernova που έχει ήδη συμβεί, το οποίο όμως θα φανεί στον πλανήτη μας με μια καθυστέρηση - επειδή ο Μπετελγκέζ βρίσκεται σε μια απόσταση περίπου 640 ετών φωτός από τον πλανήτη μας. Αυτό όμως είναι μια πολύ μικρή απόσταση για τις διαστάσεις του σύμπαντος.

    Γιγαντιο supernova - μια εκρηξη στο διαστημα, που θα μπορουσαμε να την δουμε και με γυμνο ματι.

    Ποτέ ξανά δεν υπήρξε μια τέτοιου είδους έκρηξη αστέρος τόσο κοντά στον πλανήτη μας, από τότε που παρατηρούμε το διάστημα. Εμείς, οι κάτοικοι της Γης, θα μπορούσαμε να παρακολουθήσουμε το φαινόμενο αυτό από τη "πρώτη θέση" - την έκρηξη ενός αστέρα, η οποία θα φωτίζει για μήνες τον ουρανό, περισσότερο από ότι η πιο μεγάλη πανσέληνος που έχουμε δει. Ακόμη και τη διάρκεια της ημέρας θα μπορούσαμε να βλέπουμε αυτό το supernova.

    Τελευταία φορά είχαν την τύχη να παρατηρήσουν οι πρόγονοι μας κάτι παρόμοιο το 1604 μ.Χ. στο νυχτερινό ουρανό. Ήταν το supernova που έγινε γνωστό ως το supernova του Kepler, επειδή ήταν αυτός που το είχε καταγράψει. Η έκρηξη είχε συμβεί στον αστερισμό του Οφιούχου (λατινικά: Ophiuchus), ο οποίος όμως βρίσκεται με 20.000 έτη φωτός σε μια κατά πολύ μεγαλύτερη απόσταση από ότι ο Ωρίωνας.

    Ο Μπετελγκεζ ετοιμαζεται να εκραγει - μεγαλος ο κινδυνος για την ανθρωποτητα του πλανητη.

    Βέβαια, ένα τόσο μεγαλόπρεπο supernova περιέχει και κάποιους κινδύνους για την ανθρωπότητα - ακόμη κι αν είναι χαμηλού βαθμού. Κι ο λόγος είναι η ακτινοβολία νετρονίων (neutron radiation) και η ακτινοβολία γάμμα (gamma radiation), οι οποίες απελευθερώνονται σε μια τέτοια έκρηξη αστέρος. Ο αστροναύτης και καθηγητής της φυσικής Prof. Dr. Ulrich Walter από το Τεχνικό πανεπιστήμιο του Μονάχου (TU München) καθησυχάζει, επειδή ο Μπετελγκέζ βρίσκεται για καλή μας τύχη σε μια λίγο μεγαλύτερη απόσταση από εμάς. "Εάν εκραγεί ένα αστέρι σε μια απόσταση 10 ετών φωτός από τη Γη, θα σβήσει σε μια στιγμή σχεδόν όλη την ανθρωπότητα. Η άμεση επίδραση της ακτινοβολίας θα διαρκούσε μόλις λίγες ώρες. Όμως ο μισός πλανήτης - αυτός που θα κοιτούσε προς το supernova - θα καταστρεφόταν σε μια και μοναδική στιγμή. Μόνο από την πίσω μεριά του πλανήτη θα μπορούσαν να επιζήζουν οι άνθρωποι την στιγμή αυτή - όχι όμως για πολύ ακόμη."

    Ο Μπετελγκέζ βρίσκεται "λίγο" πιο μακριά για μια τέτοιου είδους καταστροφή, όμως η έκρηξη του θα έχει - αν όχι τόσο καταστροφικές - επίσης σοβαρές συνέπειες για τη ζωή στον πλανήτη μας. Κι αυτό, επειδή κατα πάσα πιθανότητα θα καταστρέψει το στρώμα του όζοντος του πλανήτη μας, με αποτέλεσμα να μην προστατευόμαστε άλλο από την υπεριώδη ακτινοβολία - κάτι που σημαίνει πως θα κινδυνεύουμε να αρρωστήσουμε από διάφορες μορφές του καρκίνου, και ειδικά τον καρκίνο του δέρματος.

    Supernova στο συμπαν - ποσο σιγουρο ειναι πως θα εκραγει ο Μπετελγκεζ;

    Αυτή τη στιγμή είναι ακόμη αβέβαιο, πόσο ρεαλιτική είναι μια έκρηξη του Μπετελγκέζ. Από τη μια, δεν ήταν ποτέ τόσο σκοτεινός όσο είναι τελευταία, όμως ο αστρονόμος Edward Guinan έχει επάνω σε αυτό και μια πιθανή δικαιολογία. Όπως έχει αναφέρει και στο National Geographic, ο Μπετελγκέζ έχει πάντα δύο "κύκλους" οι οποιοι αλληλοεπικαλύπτονται. Η θεωρία του: "αυτή την περίοδο, έχουμε την χαμηλότερη φωτεινότητα και στους δυο κύκλους συγχρώνως, γι΄αυτό και βλέπουμε το αστέρι αυτό τόσο σκοτεινό. Η θεωρία αυτή μπορεί πολύ απλά να πιστοποιηθεί ή να διαψευθεί. Επειδή, κάθε περίοδος διαρκεί 2070 ημέρες - αυτό σημαίνει, πως πολύ σύντομα θα πρέπει να λάμπει ο Μπετελγκέζ και πάλι με όλη του τη φωτεινότητα. Αν δεν συμβεί αυτό, τότε όλα είναι δυνατά".

    Υπάρχουν βέβαια και κάποιες ακόμη - αν και απίθανες θεωρίες - γύρω από την απώλεια φωτεινότητας του Μπετελγκέζ. Όπως έχει υποθέσει η αστρονόμος Sarafina Nace από το πανεπιστήμιο της California, θα μπορούσε η φωτεινότητα του να έχει επηρεαστεί από μεγαλες ποσότητες σκόνης που υπάρχουν στο διάστημα και εμποδίζουν μια καθαρή οπτική επαφή. Επίσης, θα μπορούσαν κάποιες αστάθειες της πυκνότητας τους αστέρα να οδήγησαν στο φαινόμενο αυτό, όπως επίσης και ένας ακόμη λόγος θα μπορούσε να είναι κάποιες μαγνητικές του δραστηριότητες.

    Διαστημα - ο Μπετελγκεζ δεν να γινει μεγαλης ηλικιας, σε αντιθεση με τον δικο μας ηλιο.

    Το αν θα ζήσουμε σήμερα ή στις μέρες μας αυτό το supernova, ή οι επόμενες γενιές που θα ακολουθήσουν - ένα είναι απόλυτα σίγουρο: ο Μπετελγκέζ δεν έχει πολλά χρόνια μπροστά του. Ο ερυθρός υπεργίγαντας είναι αυτή τη στιγμή περίπου 10 εκατομμυρίων ετών, και τα χαρτιά του για να ζήσει πολλά ακόμη - δεν είναι καλά. Σε αντίθεση, ο δικός μας "μικρός" ήλιος είναι ήδη 4,5 δισεκατομμυρίων ετών, και μπορεί να ελπίζει πως θα ζήσει άλλα τόσα. Ή μάλλον, του το ευχόμαστε εμείς - οι κάτοικοι του πλανήτη Γη!

    Update απο τις 25.01.2020: Μπετελγκεζ - ολο και περισσοτεροι επιστημονες αναφερονται στο προβλημα του.

    Σύμφωνα με του επιστήμονες και τις τελευταίες μελέτες που έχουν γίνει: το χαμηλότερο σημείο φωτεινότητας του ερυθρού υπεργίγαντα αναμένεται γύρω στα μέσα Ιανουαρίου με μέσα Φεβρουαρίου. Αν δεν αρχίσει αμέσως μετά να γίνεται και πάλι πιο φωτεινός, τότε μιλάμε με σιγουριά πως θα τον δούμε σαν supernova!